Mezen Dannawi is programmadirecteur van FunX, de best beluisterde jongerenradiozender van de Randstad. Dannawi verhuisde op 17-jarige leeftijd van de Antillen naar Amsterdam, om daar geneeskunde te gaan studeren. Deze studie combineerde hij met het maken van radio, wat al van jongs af aan zijn passie is. Zo belandde hij via Colourfull Radio en de Stadsomroep uiteindelijk bij FunX. Met zijn afgeronde studie geneeskunde doet Dannawi op het moment niets, maar hij sluit niet uit dat het daar in de toekomst nog eens van zal komen.
Een radiostation voor en door jongeren
Dannawi legt uit dat FunX in 2002 is begonnen als een honderd procent open medium. “In het begin beschikten we bij FunX alleen over de benodigde infrastructuur om radio te maken. Hoe FunX ingevuld zou worden hebben we helemaal aan de luisteraars overlaten. Het was dus aan de luisteraars om het merk FunX op te bouwen en te vullen.” Dannawi had verwacht dat de redacteuren veel zouden moeten ingrijpen en veel eindredactie zouden moeten plegen. Niets was echter minder waar, want al gauw bleek dat als iemand rare of vervelende dingen riep in de uitzending, er gelijk respons kwam van bellers om de boosdoener terecht te wijzen. Er heerste van begin af aan een grote mate van zelfcorrectie onder de luisteraars, en dat geldt ook voor de internetsite. De taak van Dannawi als programmadirecteur bestaat er hoofdzakelijk uit het merk FunX, zoals dat de afgelopen jaren door de luisteraars is opgebouwd, te beschermen. “FunX heeft een aantal kenmerken, waarvan de belangrijkste ‘de kracht van de mix’ is. We willen jongeren tussen vijftien en vijfendertig jaar aanspreken, zowel autochtoon als allochtoon. Binnen die leeftjidsgroep willen we zoveel mogelijk mensen bereiken. Dat doen we door met onze tone of voice zo dicht mogelijk bij de luisteraars te staan, maar ook door de luisteraar centraal te stellen. Onze programma’s worden voor en door jongeren gemaakt. En daarnaast draaien onze programma’s natuurlijk vooral om muziek.”Mediawijsheid van de media
De werkwijze van FunX staat volgens Dannawi in groot contrast met de werkwijze van de traditionele journalistiek. “Ik zie FunX als een spreekbuis van de straat, wij vertalen op de radio wat de mensen op straat denken. Bij FunX is de hoofdredacteur de straat.” De journalistieke media zijn volgens Dannawi onvoldoende gericht op de burger. “Als je wilt dat de burger mediawijzer wordt, zullen eerst de journalistieke media wijzer moeten worden. De traditionele journalistiek zou de burger meer bij haar werk moeten betrekken. Dit kun je doen door mensen meer te laten participeren in het journalistieke proces.” Een goed voorbeeld van hoe de traditionele media de burger veronachtzaamt zag Dannawi ooit in een rapportage van het actualiteitenprogramma Netwerk. “Netwerk maakte een reportage over de vermeende onrust die Marokkaanse jongeren zouden veroorzaken in Amsterdam. Netwerk filmde in een verpauperde buurt in Amsterdam een groep Marokkaanse jongeren, en zette daar een dreigende voice-over onder die vertelde dat deze jongeren al dagenlang voor onrust in de stad zorgden. Netwerk liet het na om de jongens zelf bij het item te betrekken. Op hetzelfde moment werd op een andere zender Premtime uitgezonden, waarin hetzelfde onderwerp besproken werd. Presentator Prem Radhakishun deed precies het tegenovergestelde van wat de journalisten van Netwerk deden. Hij ging naar dezelfde buurt, maar bleef niet op afstand en stapte gewoon op de jongens af om ze te vragen wat er aan de hand was. Hij ging dus de dialoog aan; wat dat betreft kan de traditionele journalistiek nog veel van Prem leren.”FunX probeert eveneens de luisteraars zo veel mogelijk bij de programma’s te betrekken. “De reporters van FunX gaan elke dag de straat op, om te horen wat er onder jongeren speelt. Vervolgens wordt op de redactievergadering bekeken welke thema’s het meest naar voren zijn gekomen, waarna de journalisten van FunX weer terug de straat op gaan om de jongeren over deze thema’s te interviewen. We geven dus vooral de opinie van de straat weer. Ik vind overigens wel dat we op moeten passen dat we hierin niet te veel doorslaan; we moeten ook een kader bieden. Daarom zijn we ook in zee gegaan met NOS-headlines, dat gedurende enige tijd bij ons in het gebouw zat. Zij kunnen ons een aantal belangrijke journalistieke principes bijbrengen, terwijl wij hen leren hoe je jongeren beter bij het nieuws kunt betrekken. Want wil de traditionele journalistiek relevant blijven, dan moet zij een heel eind opschuiven richting FunX."
Welkom bij jezelf
De traditionele journalistiek zou wat Dannawi betreft de mensen minder moeten buitensluiten. “Vaak wordt gedacht dat mensen dichtklappen als ze iets gevraagd wordt, maar dat is een fabeltje. Mensen zijn absoluut niet onverschillig, en hebben over heel veel zaken een mening die ze ook kwijt willen. Het burgerschap is echt nog wel aanwezig bij de mensen, sites als Maroc.nl en Geenstijl.nl bewijzen dit. Het enige probleem is dat dit burgerschap gefragmenteerd is. De overheid zou dit burgerschap kunnen mobiliseren door sites als maroc.nl en geenstijl.nl onderdeel te laten worden van de Publieke Omroep.” Dannawi denkt dat de publieke omroep een belangrijke taak heeft te vervullen op het gebied van mediawijsheid, maar dat ze ervoor moet waken teveel van bovenaf te willen regelen. “Als de overheid projecten wil organiseren dan kan ze dat het beste in samenspraak doen met bestaande media-organisaties als bijvoorbeeld radio 3FM, die spreken jongeren veel meer aan.”FunX heeft een internetsite waar niet alleen online de radiozenders beluisterd kunnen worden, maar bezoekers ook via fora en blogs hun inbreng kunnen geven over allerlei onderwerpen. Volgens Dannawi beschouwen veel radiostations internet als een verlengstuk van de radio, maar hij ziet dat anders. “Op het internet is sprake van een heel ander soort dynamiek dan op de radio. Internet is veel sneller, actiever en vluchtiger. Bovendien is het internet consumer driven, de mensen moeten vooral hun ei kwijt kunnen op het internet. We proberen op onze website recht te doen aan deze eigenschappen en hebben daarom ook veel bezoekers op onze site, zo’n 10.000 per dag. Deze grote hoeveelheid bezoekers hebben we overigens ook te danken aan onze samenwerking met de site van de publieke omroep (omroep.nl).”
De populariteit van de website en de radioprogramma’s van FunX heeft volgens Dannawi te maken met het feit dat luisteraars gelijkwaardig en zo veel mogelijk één op één benaderd worden, de lijfspreuk van de omroep is dan ook ‘Welkom bij jezelf’. “Iemands huidskleur is voor ons helemaal niet belangrijk. Een tijd geleden hadden we voor een reclamefilmpje waarin de muziek van Ali B centraal stond een blank meisje gevraagd om mee te doen. Een reclame-expert complimenteerde ons met het feit dat we een blank meisje gevraagd hadden, omdat we zo lieten zien dat we niet alleen allochtone luisteraars wilden bereiken. Pas toen de man mij hierop wees besefte ik dat het meisje in de reclame blank was. Wij zijn helemaal niet bezig met de vraag of mensen blank of zwart zijn, het meisje was simpelweg de eerste fan van Ali B die we bereid gevonden hadden aan onze reclame mee te doen.”