Het brede perspectief
Hoewel het niet de taak is van de Raad voor Cultuur om uitspraken te doen over sectoren als zorg en wonen, is ook voor deze sectoren mediawijsheid van wezenlijk belang. Een van de belangrijkste aanbevelingen die de Raad deed was dan ook om het perspectief op media-educatie te verruimen naar diverse andere sectoren. Denk bijvoorbeeld aan de mogelijkheden die de nieuwe media bieden voor zorg op afstand. Of aan de manier waarop internet een middel kan zijn om de sociale cohesie binnen een buurt te verbeteren. Diverse hogescholen houden zich bezig met de vraag hoe nieuwe media op een sociale manier kunnen worden toegepast. Zestien hogescholen hebben zich verenigd op de website Sociaaldigitaal, waarop de nieuwste ontwikkelingen in de sociale toepassingen van ict worden bijgehouden.Een voorbeeld van het sociaal gebruik van ict is ‘Web in de wijk’, waarbij speciaal internetgereedschap werd ontwikkeld om bewoners meer gelegenheid te bieden met elkaar in contact te komen en samen te werken. Web in de Wijk ging in 2002 van start, en is momenteel actief in twaalf wijken in Nederland. Meer informatie over Web in de Wijk is te vinden in het interview met Else Rose Kuiper, elders op deze website. Het Amsterdamse Steunpunt Wonen, biedt bewonersgroepen het gebruik aan van Cyas, een tool om op een eenvoudige manier websites te bouwen). Daarmee kan de communicatie tussen bewoners, woongroeperingen en woningbouwcorporaties worden versimpeld en verbeterd. Een ander project in de woonsector is de Verhalenvanger, dat ontwikkeld is door Imagine IC, in samenwerking met Stichting Indische Cultuur. De verhalenvanger is een speciale tafel die langs seniorenhuizen reist om daar de verhalen van migranten op te tekenen. De tafel bevat een grote hoeveelheid videofragmenten en foto’s die op eenvoudige wijze kunnen worden gepresenteerd. Het zijn vrijwilligers die de verhalen van de migranten verwerken in de verhalentafel. De tafel reist onder andere langs Indische, Molukse, Surinaamse en Antilliaanse huizen en woongemeenschappen.
Nieuwe media kunnen ook in de zorgsector zeer behulpzaam zijn. Zo biedt stichting Koala - een gezamenlijk initiatief van Menzis, Thuiszorg Groningen en KPN - zorg op afstand via de televisie in de huiskamer. Hulpbehoevenden kunnen met een simpele druk op de afstandbediening 24 uur per dag contact opnemen met het medisch servicecentrum. De verpleegkundige verschijnt dan op het televisiescherm en beantwoordt de vragen van de hulpbehoevenden. Dankzij deze technologie kunnen mensen langer zelfstandig wonen. Diverse andere voorbeelden uit de woon- en zorgsector zijn te vinden op de website www.ictinwzw.nl.
Europese Commissie
De term media literacy is verwant aan het begrip mediawijsheid en is een belangrijk thema voor de Europese Commissie. De Europese Commissie definieert media literacy als: “The ability to access, analyse and evaluate the power of images, sounds and messages which we are now being confronted with on a daily basis and are an important part of our contemporary culture, as well as to communicate competently in media available on a personal basis.” De Europese Commissie wil dat burgers zich bewust zijn van de veelheid en verscheidenheid aan mediaboodschappen die dagelijks op ze afkomen. Media literacy is volgens de Europese Commissie één van de voorwaarden voor actief en volwaardig burgerschap.Het Europees Parlement heeft er bij de Europese Commissie op aangedrongen een Expert Group op te starten. Deze Expert Group heeft de opdracht gekregen om trends op het gebied van de media literacy te analyseren, maar ook om de zogenaamde ‘good practices’ uit te lichten en te stimuleren. De Expert Group, bestaande uit mensen met verschillende achtergronden, ontmoet elkaar drie keer per jaar.
Eind 2006 is in opdracht van de Europese Commissie een groot onderzoek uitgevoerd door de universiteit van Barcelona naar media literacy. In het onderzoek wordt ruim aandacht besteed aan de burgerschapscomponent van mediawijsheid. Burgers hebben eerst media-educatie nodig voor de benodigde media literacy, pas dan kunnen burgers met behulp van nieuwe media beter participeren in de samenleving, en actieve burgers worden. Mede op basis van deze studie heeft de Europese Commissie eind december 2007 een ‘Mededeling’ doen uitgaan over het onderwerp, onder de titel ‘Een Europese aanpak van mediageletterdheid in de digitale omgeving’.
